OSGB ücretini devlet karşılıyor mu?

Destek nedir

6331 sayılı kanunun 7. maddesi, küçük işletmelerin iş sağlığı ve güvenliği hizmeti maliyetinin devlet tarafından kısmen karşılanmasını öngörüyor. Buna dayanan İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetlerinin Desteklenmesi Hakkında Yönetmelik ve Tebliğ, kimin ne kadar destek alacağını düzenliyor.

Destek doğrudan işverene ödeniyor ve finansmanı SGK tarafından sağlanıyor. Yani hizmeti siz alıyorsunuz, bedelin bir kısmı sonradan size geri dönüyor.

Destek, yükümlülüğü ortadan kaldırmıyor. Uzman ve hekim görevlendirme zorunluluğunuz aynen devam ediyor; destek yalnızca maliyetin bir bölümünü karşılıyor.

Kimler yararlanabilir

Üç şartın birlikte sağlanması gerekiyor:

• Özel sektör işyeri olmak. Kamu kurum ve kuruluşları kapsam dışında.
• Tehlikeli veya çok tehlikeli sınıfta olmak. Az tehlikeli sınıftaki işyerleri bu destekten yararlanamıyor.
• Türkiye genelinde ondan az çalışanı bulunmak. Yani en çok dokuz sigortalı.

Tehlike sınıfınızı bilmiyorsanız, faaliyet kodunuz (NACE) belirler ve SGK işyeri bildirgenizde yazar. Ayrıntı için tehlike sınıfı yazımıza bakabilirsiniz.

Çalışan sayısı nasıl hesaplanır

Burası en çok yanlış anlaşılan kısım. Sayım tek bir işyerine değil, işverenin Türkiye genelindeki toplamına bakıyor:

• Aynı işverenin birden fazla tescilli işyeri varsa, tehlikeli ve çok tehlikeli sınıftaki işyerlerinde çalıştırılan toplam sigortalı sayısı esas alınır
• Alt işverenlerce (taşeron) çalıştırılan sigortalılar da toplama dahil edilir
• Ay içinde çalışması bulunmayan ve ücret ödenmeyen sigortalılar da sayıya dahildir

Yani üç ayrı şantiyede üçer kişi çalıştıran bir işveren, tek tek bakıldığında sınırın altında görünse de toplamda dokuz kişiyle sınıra dayanmış olur. Bir kişi daha alındığında destek hakkı düşer.

Destek tutarı

Tutar sabit bir rakam değil; sigortalı başına, çalışılan gün sayısı üzerinden hesaplanıyor.

Hesap şöyle işliyor: yukarıdaki oran, aylık prim ve hizmet belgesiyle bildirilen prim ödeme gün sayısıyla çarpılıyor ve her sigortalı için ayrı ayrı bulunan tutarlar toplanıyor. Prime esas kazanç alt sınırı asgari ücrete bağlı olduğu için, destek tutarı da asgari ücret güncellendikçe değişiyor.

Güncel asgari ücret üzerinden sizin işyeriniz için ne kadar destek çıkacağını hesaplayıp paylaşabiliriz. Rakam vermeden önce güncel değerleri teyit ediyoruz, çünkü her yıl değişiyor.

Başvuru ve ödeme

1. Başvuru

   İşveren, işyerinin tescilli olduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne veya sosyal güvenlik merkezine, Tebliğ ekindeki başvuru formuyla müracaat eder.

2. Hizmetin alınması

   Destek, iş sağlığı ve güvenliği hizmetinin fiilen alınmış olmasına bağlıdır. Görevlendirmelerin İSG-KATİP üzerinde kayıtlı olması gerekir.

3. Fatura

   İşveren, SGK adına düzenlenen bir yansıtma faturası hazırlar; tehlikeli ve çok tehlikeli işyerleri için tutarlar ayrı ayrı gösterilir.

4. Ödeme

   Ödemeler dönemsel olarak yapılır. Ödeme takvimi ve dönem kapsamı SGK'nın uygulama esaslarına göre belirlenir.

Dikkat edilecek noktalar

• SGK borcu varsa mahsup edilir. Yasal süresi içinde ödenmemiş prim ve prime ilişkin borcunuz varsa, destek tutarı bu borca mahsup edilir; elinize nakit geçmez.
• Az tehlikeli sınıf kapsam dışı. Ofis, danışmanlık ve benzeri az tehlikeli işyerleri bu destekten yararlanamaz.
• Sayım toplam üzerinden. Şubeleriniz veya taşeronunuz varsa toplam sigortalı sayısı sınırı aşabilir.
• Kayıt dışı çalıştırma riski. Destekten yararlanırken bildirim dışı çalışan tespit edilmesi ciddi sonuçlar doğurur.
• Mevzuat değişebilir. Oranlar, kapsam ve ödeme usulü zaman içinde güncellenebiliyor; başvuru öncesinde güncel durumu teyit edin.

Özet

• Türkiye genelinde ondan az çalışanı olan, tehlikeli veya çok tehlikeli sınıftaki özel sektör işyerleri destekten yararlanabilir.
• Günlük destek, prime esas kazanç alt sınırının tehlikeli sınıfta %1,4'ü, çok tehlikeli sınıfta %1,6'sı kadardır.
• Sayım işverenin Türkiye genelindeki toplam sigortalı sayısı üzerinden yapılır; alt işveren çalışanları dahildir.
• Başvuru, işyerinin tescilli olduğu SGK birimine yapılır.
• SGK borcu varsa destek borca mahsup edilir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı olan yürürlükteki mevzuat metnidir. Başvuru öncesinde güncel oran ve usulleri SGK'dan veya bizden teyit etmenizi öneririz.